Afghanistan staat voor enorme uitdagingen op het gebied van drinkwater, een situatie die voor reizigers cruciale kennis vereist. Met slechts 30% van de bevolking met toegang tot veilig drinkwater volgens de meest recente SDG-data uit 2022, behoort het land tot de meest wateronveilige ter wereld. Voor toeristen en hulpverleners betekent dit dat extreme voorzichtigheid geboden is bij elke druppel water die geconsumeerd wordt.
Algemene Waterkwaliteit
De waterkwaliteit in Afghanistan is alarmerend slecht. Volgens UNICEF heeft bijna 80% van de bevolking geen toegang tot veilig drinkwater. Het land beschikt over aanzienlijke watervoorraden – jaarlijks 75 miljard kubieke meter vers water – maar decennia van conflict, verwaarlozing en gebrekkige infrastructuur hebben geleid tot een ernstige watercrisis. De situatie wordt verergerd door klimaatverandering: de Hindu Kush-gletsjers zijn in de afgelopen 50 jaar met meer dan 30% geslonken, wat directe gevolgen heeft voor de watervoorziening van miljoenen mensen.
Kabul: Hoofdstad in Crisis
Kabul staat op het punt de eerste grote stad ter wereld te worden die volledig zonder water komt te zitten. Het grondwaterpeil is gedaald van 8 meter onder het oppervlak in 2003 tot 45 meter in 2021, een catastrofale daling. Experts waarschuwen dat de stad binnen 5 jaar volledig droog kan staan. Tot 80% van het grondwater is vervuild met rioolwater, arseen en hoge zoutgehalten. Ongeveer de helft van de 310.000 waterputten in de stad is al drooggevallen. De bevolkingsgroei van 2 miljoen in 2000 naar meer dan 6 miljoen nu heeft de situatie verder verergerd.
Andere Grote Steden
In Herat is de situatie iets beter dankzij Duitse steun. Ongeveer 45% van de bevolking heeft toegang tot leidingwater, waarvan 85% in de stad zelf. Het waterbedrijf draait sinds 2008 met winst en de service is vergelijkbaar met die in geïndustrialiseerde landen. Mazar-i-Sharif kampt met ernstige waterschaarste door een daling van het grondwaterpeil met 15-20 meter. Studies tonen hoge E. coli-bacteriën in drinkwaterbronnen. In Kandahar is er slechts één netwerk dat dagelijks 2.500 kubieke meter levert aan een stad van bijna een half miljoen mensen. De meeste inwoners zijn afhankelijk van vervuilde ondiepe putten.
Landelijke Gebieden
In landelijke gebieden is de situatie vaak nog schrijnender. Vrouwen en meisjes lopen urenlang om water te halen uit rivieren, open putten en onbeschermde bronnen die vaak vervuild zijn. De National Solidarity Program heeft sinds 2003 ongeveer 11.700 waterprojecten gefinancierd ter waarde van $157 miljoen, maar technische ondersteuning blijft ontoereikend. Veel handpompen zijn van inferieure kwaliteit en gaan snel kapot.
Recente Ontwikkelingen
In 2024-2025 waarschuwen experts dat Kabul mogelijk de eerste hoofdstad ter wereld wordt die volledig zonder water komt te zitten. De Taliban-regering heeft plannen aangekondigd voor de Shahtoot-dam (gereed in 2027) en een 200 kilometer lange pijpleiding vanaf de Panjshir-rivier ($170 miljoen project). De internationale sancties bemoeilijken echter de toegang tot technologie en financiering. UNICEF blijft de grootste leverancier van water- en sanitaire voorzieningen, met focus op door droogte getroffen gemeenschappen.
Voor Toeristen
Voor reizigers naar Afghanistan is water een constant veiligheidsrisico. Vermijd ten alle tijde kraanwater, ook in de beste hotels. Er zijn berichten van internationale militairen die ziek werden van flessenwater van het merk Kinley (Coca-Cola) geproduceerd in Kabul. Een veelvoorkomende praktijk is het vullen van gebruikte flessen met vervuild putwater en deze als nieuw te verkopen. Controleer altijd zorgvuldig of flessen goed verzegeld zijn en koop alleen van betrouwbare bronnen. Neem waterzuiveringstabletten mee als back-up en overweeg het gebruik van een waterfilter voor extra zekerheid.